Plymiwch i mewn i 2018 – mae’n Flwyddyn y Môr yng Nghymru.

Mae dros 800 milltir o hyd, yn frith o ynysoedd creigiog a thraethau arbennig. Mae’n cynnwys gwarchodfeydd morol sydd o bwysigrwydd byd-eang, tonnau gwyllt ac arfordiroedd o Harddwch Naturiol Eithriadol.

Mae’n aml yn gyfrifol am y tywydd rydym yn ei gael ac mae’n ein hamgylchynu ar dair ochr. Beth yw hwn? Y môr, wrth gwrs.

Drwy gydol 2018, byddwn yn eich helpu chi i fwynhau ein dyfroedd arfordirol (a’r aberoedd) wrth i gorff twristiaeth y wlad, Croeso Cymru, ddathlu Blwyddyn y Môr.

Llwybr Arfordir Cymru – 870 milltir anhygoel! 

Llwybr Arfordir Cymru <http://www.llwybrarfordircymru.gov.uk> oedd y llwybr cyntaf yn y byd i fynd ar hyd arfordir cyfan unrhyw wlad yn ddi-dor. Ers agor yn 2012, mae wedi cael canmoliaeth ryngwladol. Efallai bod ein barn ni’n unochrog, ond o ystyried yr amrywiaeth yn unig, rydyn ni’n credu bod ein 870 milltir ni’n cynrychioli arfordir gorau Prydain.

Mae’n amhosib’ crynhoi’r holl brofiadau mae’n eu cynnig. Yng Ngogledd Cymru, fe gewch chi’r holl amrywiaeth yma a mwy. Dychmygwch gerdded o Landudno i Borthmadog, gan fwynhau holl agweddau gorau arfordir Gogledd Cymru ar hyd ymyl ogleddol Eryri – mae hynny’n unig yn 125 o filltiroedd! Neu, beth am hwylio o amgylch Môn ac ar hyfrydwch Afon Menai, arfordir arbennig yr ynys? Gallech fynd ymhellach hefyd ac anturio ar hyd Penrhyn Llŷn – y fraich hir o arfordir gwyllt sy’n llawn golygfeydd hudol o’r môr. Os ydych chi’n hoff o fod ar eich pen eich hun mewn hamdden, dyma’r ‘lle i enaid gael llonydd’.

Gwnewch hyn oll ac fe allech chi deithio ar Reilffordd Dyffryn Conwy a Rheilffordd Ffestiniog i gwblhau cylch bythgofiadwy o’r holl ranbarth.

Mae dros 230 o draethau ar hyd arfordir Cymru 

Gan fod gennym gymaint o draethau, mae rhai o bob math i’w cael yma – tywod, creigiog, caregog ac, yn aml, y tri ar un. Ar rai, gallwch anturio drwy dwyni; ar eraill, bydd angen i chi fod yn sicr ar eich traed wrth ddod i lawr clogwyni serth.

Gallwch gyrraedd rhai’n uniongyrchol o bromenâd, a’r unig ffordd i gyrraedd rhai eraill fydd ar hyd llwybr yr arfordir. Diolch i’n harfordir cilfachog, gallwch fel arfer ddod o hyd i draeth mewn cysgod pa bynnag ffordd fydd y gwynt yn chwythu. Mae digonedd o draethau – a llawer ohonynt yn ddigon mawr – i chi ymgolli arnynt am ddiwrnod, os yw hynny’n apelio atoch chi. O fynd am dro iachus yn y gaeaf hyd at bicnic yn yr haf, mae yma wastad ddarn o dywod – neu gerrig mân – yn disgwyl amdanoch chi.

Am ddiwrnod o hwyl glan môr traddodiadol, ewch i Draeth y Gogledd yn Llandudno, i’r Rhyl, neu i’r Bermo. Ewch am dro gyda’ch meddyliau’n unig yn gwmni ar wastadeddau maith Niwbwrch, Talacre neu Ddinas Dinlle. Ewch amdani gyda chwaraeon dŵr cyffrous ym Mhlas Heli ym Mhwllheli, Plas Menai ym Môn neu ym Mae Colwyn. Chwiliwch am fywyd gwyllt ym mhyllau glan môr Penmorfa yn Llandudno, Traeth Coch ym Môn neu yn Llanfairfechan.

Yng Ngogledd Cymru, mae traeth i bob un sydd wrth ei fodd â glan y môr – dywedwch beth rydych chi’n ei hoffi ac fe ddwedwn ni wrthoch chi ble i fynd. Wrth gwrs, mae rhai ffefrynnau gennym ni yma yng Ngogledd Cymru ac fe fyddwn yn eu rhannu gyda chi ar y blog eleni.

Teithiwch ar hyd ein harfordir ar Ffordd Cymru 

Mae Ffordd Cymru’n gasgliad o dri llwybr teithio sy’n cynnig cyfanswm o 450 o filltiroedd o olygfeydd bythgofiadwy o’r môr a’r mynyddoedd. Mae Ffordd yr Arfordir yn dilyn pob milltir hardd o Fae Ceredigion, 180 milltir o Aberdaron ym mhen pellaf Pen Llŷn at Benmaen Dewi yn Sir Benfro. O Ynys Gybi oddi ar Ynys Môn hyd at aber Afon Dyfrdwy yn y dwyrain, mae Ffordd Gogledd Cymru’n mynd â chi 75 milltir ar draws Ynys Môn ac Afon Menai, ar hyd arfordir gogleddol Eryri, heibio i gestyll a threfi glan môr, yna dros Fryniau Clwyd a thrwy gefnwlad Sir y Fflint sy’n ddieithr i lawer. Yr olaf o’r tri llwybr yw Ffordd Cambria, sy’n cysylltu Llandudno â Chaerdydd ar hyd asgwrn cefn mynyddoedd gwyllt a godidog Cymru. Mae pob llwybr yn rhoi posibiliadau diddiwedd i chi greu eich anturiaethau eich hun – mae gwefan Ffordd Cymru’n darparu mapiau a gwybodaeth am deithio i gychwyn arni.

Y Fam Natur ar ei gorau 

Beth sy’n ein tynnu ni at y môr? Mae’r heli yn y gwynt, sŵn y don ar dorri, y teimlad hwnnw o fod ar yr ymyl… y glesni mawr sydd rywsut yn tawelu’r meddwl, yn aml, yn ein galluogi ni i weld problemau bach bywyd yn eu gwir oleuni.

Mae bywyd gwyllt anhygoel i’w fwynhau yma, gan gynnwys dolffiniaid, morloi a llond llyfr adarydd o’n ffrindiau pluog. O’r pâl a’r pibydd hyd at y dolffin a’r dyfrgi, a hyd yn oed y merlod mynydd prin sy’n byw ar yr arfordir mynyddig hwn, fydd ffenest eich binocwlars fyth yn wag.

Yna, mae’r arfordir sydd o dan eich traed – haenau anhygoel o greigiau sy’n llawn hanes yr oesoedd a charpedi o flodau gwyllt sy’n blodeuo yn y gwanwyn ac yn para drwy’r haf. Mae cerdded a chael picnic ar hyd yr arfordir yn beth braf iawn ym misoedd cynhesach yn haf, ac nid oes raid mynd yn bell i ddod o hyd i le sydd â golygfa wefreiddiol.

Hanes a threftadaeth ar ein harfordir 

Mae hanes dyn wedi cael cymaint o effaith ar ein glannau â hanes naturiol. O drefi glan môr Gogledd Cymru hyd at bentrefi pysgota Ynys Môn a Gwynedd, mae trefi a phentrefi bywiog a hamddenol ar hyd yr arfordir, i gyd o fewn ychydig filltiroedd i’w gilydd.

Mae chwareli arfordirol y Gogarth a Thrwyn y Fuwch ac olion y gweithfeydd brics a chopr o amgylch Amlwch ar Ynys Môn yn dangos pa mor ddiwydiannol bwysig oedd y rhan hon o’r byd ar un adeg.

Roedd y porthladdoedd ym Mangor a Phorthmadog yn allforio llechi Cymru o amgylch y byd. Un ffaith anhygoel yw bod yr ynys fach sydd oddi ar arfordir Porthmadog, Cei Balast, wedi’i chreu gan ddyn, o wastraff y llongau llechi! Ond yma ac mewn mannau eraill, mae’r hanes diddorol mewn cytgord â natur, yn hytrach na gwrthdaro’n ei erbyn. Mae rhywbeth newydd i’w ddarganfod y pen arall i bob trwyn a phenrhyn.

Mwy na’r môr 

Mae Blwyddyn y Môr yn ymwneud â llawer iawn mwy na’r arfordir yn unig – mae’n cynnwys y glannau hefyd, ble bynnag y maen nhw. O amgylch llynnoedd a phyllau, ar hyd afonydd a nentydd, wrth droed rhaeadrau a dyfroedd gwyllt, mae ein glannau i gyd yn mynd i’r môr un ffordd neu’r llall, a nifer o galon Eryri.

Mae Rheilffordd Dyffryn Conwy’n mynd ar hyd un o afonydd mwyaf Gogledd Cymru, Afon Conwy, a gallwch hefyd ymweld â nifer o olygfeydd harddaf y rhanbarth o ddŵr o’r trên, fel Rhaeadr y Graig Lwyd a Llyn Elsi, neu lynnoedd tanddaearol Ceudyllau Llechi Llechwedd.

Rydyn ni’n hynod gyffrous o gael rhannu Blwyddyn y Môr gyda chi. Drwy gydol 2018, byddwn yn eich helpu i fwynhau cymaint ag y gallwch chi o’n harfordir yn ogystal â dyfroedd llanw Afon Conwy, sy’n llifo gyferbyn â Rheilffordd Dyffryn Conwy.

Dewch i ddarganfod profiadau newydd anhygoel ar hyd glannau Cymru yn 2018; hon yw Blwyddyn y Môr #GwladGwlad #FforddGogleddCymru #FforddCymru

 

Comments are closed.